Τι είναι η επιπεφυκίτις;

Ο βολβός των ματιών μας στο πρόσθιο μέρος και η εσωτερική επιφάνεια των βλεφάρων καλύπτονται από μία πολύ λεπτή και διαφανή μεμβράνη, η οποία ονομάζεται επιπεφυκότας . Τα μάτια μας είναι συνεχώς εκτεθειμένα στο περιβάλλον και πολλοί παράγοντες μπορούν να προκαλέσουν φλεγμονή στον επιπεφυκότα, προκαλώντας μία παθολογική κατάσταση που ονομάζεται επιπεφυκίτις .

Ποιοι παράγοντες μπορεί να προκαλέσουν επιπεφυκίτιδα;

Ο κατάλογος των αιτίων που μπορεί να προκαλέσουν οξεία ή χρόνια επιπεφυκίτιδα είναι μακρύς. Διάφοροι ιοί και μικρόβια προκαλούν την ονομαζόμενη λοιμώδη επιπεφυκίτιδα , η οποία είναι μεταδοτική από άτομο σε άτομο και δεν είναι ασύνηθες να πάσχει μόνο ο ένας οφθαλμός. Τα αλλεργιογόνα (ουσίες που προκαλούν αλλεργική αντίδραση) προκαλούν την αλλεργική επιπεφυκίτιδα , η οποία ΔΕΝ είναι μεταδοτική και ο κανόνας είναι ότι πάσχουν και οι δύο οφθαλμοί. Η πιο συχνή μορφή είναι η ερεθιστική επιπεφυκίτιδα , η οποία προκαλείται από διάφορους ερεθιστικούς ή τοξικούς παράγοντες, όπως σκόνη, ξένα σώματα, σαμπουάν, χλωριωμένο νερό πισίνας, καπνός και πολλούς άλλους που μπορεί να ερεθίσουν τα μάτια μας. Υπάρχουν και άλλες μορφές επιπεφυκίτιδας όπως για παράδειγμα οι οφειλόμενες σε συστηματικές οργανικές παθήσεις ή η οφειλόμενη στη χρήση φακών επαφής, η ιατρογενής από τη χρήση οφθαλμικών φαρμακευτικών σκευασμάτων κλπ.

Υπάρχουν διαφορετικές μορφές αλλεργικής επιπεφυκίτιδας;

Ο επιπεφυκότας του άνω βλεφάρου σε τυπική εποχική αλλεργική επιπεφυκίτιδα

Η αλλεργική επιπεφυκίτιδα εμφανίζεται μεδιαφορετικές μορφές. Η εποχική (συνήθως άνοιξη) αλλεργική επιπεφυκίτις αποτελεί μέρος της εαρινής ρινο-επιπεφυκίτιδας και οφείλεται κατά κανόνα στις γύρεις των διαφόρων δένδρων ή των φυτών. Η χρόνια αλλεργική επιπεφυκίτις οφείλεται συνήθως στα αλλεργιογόνα,

στα οποία εκτίθεται το άτομο καθ' όλη τη διάρκεια του έτους, όπως είναι τα ακάρεα της οικιακής σκόνης ή τα αλλεργιογόνα από τα οικόσιτα ζώα. Υπάρχει μία ειδική μορφή επιπεφυκίτιδας η οποία ονομάζεται εαρινή επιπεφυκίτις (vernal conjunctivitis) η οποία διαφέρει από την κλασική εποχική αλλεργική επιπεφυκίτιδα. Επίσης υπάρχει η αλλεργική επιπεφυκίτις που μπορεί να συνοδεύει την ατοπική δερματίτιδα , στην οποία υπάρχει ειδική αλλεργική φλεγμονή του επιπεφυκότα και του κερατοειδούς του οφθαλμού και ονομάζεται αλλεργική κερατοεπιπεφυκίτις . Η αλλεργική βλεφαρο-επιπεφυκίτιδα εξ επαφής οφείλεται συνήθως σε χρήση καλλυντικών ή φαρμάκων, στην οποία εκτός από τον επιπεφυκότα πάσχουν και τα βλέφαρα.

Πως εκδηλώνεται η αλλεργική επιπεφυκίτιδα;

Τα κυριότερα συμπτώματα είναι το κοκκίνισμα των ματιών, ο έντονος κνησμός (φαγούρα), το αίσθημα τσουξίματος ή ξένου σώματος (σαν να υπάρχει άμμος στα μάτια), η δακρύρροια , ενδεχομένως θάμβος στην όραση, η φωτοφοβία (ενόχληση στο έντονο φως). Τα συμπτώματα ποικίλουν σε βαρύτητα, άλλοτε είναι συνεχή και άλλοτε διαλείποντα. Στην εαρινή επιπεφυκίτιδα υπάρχει και κολλώδες, παχύρρευστο έκκριμα ιδίως τις πρωινές ώρες, το οποίο είναι αρκετά ενοχλητικό, μερικές φορές δεν ανοίγουν καλά τα βλέφαρα. Σε βαριές καταστάσεις μπορεί να παρατηρηθεί και ελαφρό οίδημα (πρήξιμο) των βλεφάρων.

Τι πρέπει να κάνει το άτομο που εμφανίζει συμπτώματα επιπεφυκίτιδας;

Εάν τα συμπτώματα είναι έντονα, εμφανίζονται για πρώτη φορά, δεν συνυπάρχει ρινίτιδα πρέπει αμέσως να ζητήσει τη συμβουλή Οφθαλμιάτρου. Εάν πρόκειται για γνωστό πρόβλημα που εμφανίζεται σε τακτά διαστήματα π.χ. κάθε άνοιξη μπορεί να απευθυνθεί κατ' ευθείαν στον Αλλεργιολόγο. Αφού γίνει η διάγνωση του είδους της επιπεφυκίτιδας θα συστηθεί η πρέπουσα φαρμακευτική αγωγή.

Τι μπορεί να κάνει το άτομο με επιπεφυκίτιδα για άμεση ανακούφιση μέχρι να ζητήσει τη γνώμη του ειδικού γιατρού;

Μερικές γενικές οδηγίες που μπορεί να προσφέρουν κάποια άμεση ανακούφιση και προφύλαξη, χωρίς κινδύνους είναι οι εξής:

Ποια φάρμακα χρησιμοποιούνται στη θεραπεία της αλλεργικής επιπεφυκίτιδας;

Τα σκευάσματα που χρησιμοποιούνται ανήκουν στις ακόλουθες κατηγορίες:

Η ανοσοθεραπεία βοηθά στη θεραπεία της αλλεργικής επιπεφυκίτιδας;

Η απάντηση είναι αναμφίβολα ναι, με την προϋπόθεση ότι είναι αποδεδειγμένη η συσχέτιση του ή των αλλεργιογόνων με την επιπεφυκίτιδα.

Επιμέλεια κειμένου:

Δημήτριος Παπαϊωάννου - Αλλεργιολόγος

top